الشيخ رسول جعفريان

1006

صفويه در عرصه دين ، فرهنگ و سياست ( فارسى )

خود اذعان و ايقان به هم رساند معتمد عليه نداند . . . » وى مىافزايد كه خود وى « مدتى در ديار كفر نشو و نما كرده به مضمون [ كلّ مولود يولد على الفطرة فانّما أبواه يهوّدانه و ينصّرانه و يمجّسانه ] بر جادهء متابعت ابوين كه نصرانيت بود ، ثبات قدم داشتم . بعد از آنكه عقل قصير را به راهنمايى توفيق ، بصيرتى حاصل گرديد ، اوقات خود را صرف مطالعهء كتب نصارا و تتبّع شرايع منسوخهء ايشان كرده ، بعد از بطلان دلايل ايشان كه بر حقيقت مذهب خود دارند ، به بيّنه و برهان عقلى اختيار دين حق نمودم و چون مدتى كه در آن مذهب بودم مرجع نصارا و محل اعتماد ايشان بودم كه مرا سرآمد پادريان خود مىدانستند ؛ بعد از محلّى شدن به كلبهء ايمان ، جميع دلايل ايشان را با وجود اعتراضات كه فقير نوشته بودم فراهم آورده به زبان فرنگى ترتيب داده بودم كه چون امر به معروف و نهى از منكر واجب است اين كتاب از فقير باقى بماند كه پادريان و ساير نصارا شايد به مطالعهء او پرداخته بعد از اطلاع و ضعف دلايل خود و قوّت اجوبه [ و ] دلايل فقير بر حقيقت مذهب مختار هدايت يافته ، به كمترين ملحق گردند . و در اين اوقات كه همت خير اساس و ضمير عدالت اقتباس گوهر فروزان تاج سلطنت و . . . شاه سلطان حسين صفوى . . . مصروف و متعلق به آن گرديد كه اختلاف مذاهب باطله و اعتقادات ناقصه و براهين و اقوال طايفهء ضالّهء نصارا با ادلّهء ثابته عندهم در سلك تحرير كشيده شود ، بعد از آن خط بطلان با جواب‌هاى وافى بر آن‌ها جارى گردانم تا منكوب و مجاب و مخذول گشته ، دست در عروةالوثقاى دين مبين محمّدى كه حبل المتين راه يقين است زنند و به هدايت ابدى فايز گردند و لهذا بنا بر امتثال امر اشرف اقدس ارفع اعلى با وجود تراكم آلام و اختلال احوال ، عنان عزيمت به ترجمهء آن نسخه كه به زبان فرنگى نوشته شده بود مصروف داشتيم كه ان شاء الله تعالى بعد از اتمام هم چنان كه نسخهء اولى به كار نصارا اگر عقل داشته باشند مىآيد ، اين نسخهء فارسى نيز در ميان شيعيان به يادگار مانده ، بعد از مطالعه بر حقيقت مذهب خود واقف و باعث مزيد رسوخ ايشان گردد و از طريقهء باطلهء نصارا اجتناب و اعتراض لازم دانند و بعد از شكر الهى كه ايشان را بر اين دين قويم هدايت نموده است ، اين شكسته را به دعاى خير يادآورى نمايند . و منه الاستعانة على الاتمام . . . و در مجموع ، اين كتاب را مسمّا ساخت به هداية الضّالّين و تقوية المؤمنين . اميد كه به تأييدات الهى و اقبال بىزوال پادشاهى منظور نظر كيميا اثر گرديده و از قلم نكته‌گيرى و كافرماجرايى برادران دينى سالم مانده و فقير را معذور بدارند . . . و اين كمترين آن عبارت را در رساله‌اى كه در اثبات نبوّت نوشته ذكر كرده‌ام و چون در اين مقام خوفا للتطويل و ذهابا للمطلب من العين متعرّض . . . » او همچنين دربارهء ردّ اقانيم ثلاثه مىگويد : « . . . و اين مدّعا را ( از ) اين كمينه بالتّمام به ايشان ثابت مىكنم به اين كه خود در دين ايشان متولّد شده و مدّت‌هايى مديد رياضت‌ها